"Ey ülkenin fatihi cihan padişahı (Sultan Alâeddin Keykubad). Dünya her zaman adaletinle diridir ve felek, senin çelik kılıcının kölesidir. Her kim zamanın darbesinden aciz kalır da senin gölgene sığınırsa, orada huzurlu ve sevinçli olur. Çünkü dünyanın sıkıntılarından emniyette olur."
İbn-i Bibi
Anasayfa » ASYEP » Veri Tabanı

Veri Tabanı

Yapı Fişi Listesi

TEKGÖZ KÖPRÜSÜ



Yapı Fişi Yeri (Konumu) Adı
Kayseri-Ankara yolunda Kızılırmak üzerine yapılan eser, Kayseri’nin yaklaşık 30 km kuzeybatısındadır. Köprü açılan yeni yoldan sonra eksi güzargah üzerinde kalmıştır.
Şehir


Yapım Tarihi
599/1203
a) Kitabe / Kitabeler
Köprünün ana kemer açıklığı ile boşaltma kemeri arasında bulunan sel yaranın üst kısmında bulunan kitabe, mermer üzerine Arapça dört satır halinde yazılmıştır.
b) Vakfiye
Vakfiyesi bulunamamıştır.
Kurucusu Banisi ve Hayatı
Kitabeden öğrenildiğine göre eserin banisi Kayserili Hüseyin oğlu Zeynü’d-Dîn Hacı Alişîr’dir.
Sanatçısı / Sanatçıları
Bilinmiyor.
Onarımlar ve Bugünkü Durumu
Köprünün üzerinde herhangi bir onarım kitabesi olmasa da tempan yüzeylerindeki farklı duvar dokusu yapının geçirmiş olduğu onarımlara işaret etmektedir. Karayolları tarafından birkaç defa onarılan köprünün tabliyesi asfalt ile döşenmiş ve trafiğe açık olduğu dönemde korkuluklar, sürücülerin dikkatini çekmek için siyah ve beyaza boynamış fakat daha sonraki onarımda boyalar temizlenmiştir. Günümüzde de iyi durumda olan yapı güzargahın değişmesi ile araç trafiğinde kullanılmaz.
Mimari Tanım - Plan (kesit ve İç tasvir)
Nehir üzerinde doğru uzanan bir tabliyeye sahip yapının menbağ tarafında üçgen kesitli sel yaranları bulunmaktadır. Mansıp tarafında da dairesel kesitli topukları bulunur.
Mimari Tanım - Üç Boyutlu Mimari Özellikler (Cepheler ve dış tasvir)
Sivri kemerli ana kemer açıklığı ve yuvarlak kemerli boşaltma kemeri olan yapı hafif meğilli bir tabliyeye sahiptir. Tempan yüzeyinden korkuluklara geçiş ince bir kornişle belirtilmiştir. Yapının kitabesi haricinde tempan yüzeylerinde dikkat çeken başka bir unsur bulunmaz.
Mimari Tanım - Malzeme ve Teknik
Moloz taş örgüsü orijinalinde kesme taşla kaplı olan yapının geçirdiği onarımlar nedeniyle günümüzde duvar dokusu farklılık gösterir. Mermer malzeme sadece kitabede kullanılmıştır.
Mimari Tanım - Süsleme Özellikleri
Yapıda herhangi bir süsleme unsuruna rastlanmaz.
Tarihlendirme
Yapının kesin inşa tarihi, kitabesinden öğrenilmektedir.
Değerlendirme
Kızılırmak üzerinde tek ana kemerden ve küçük boyutlu boşaltma kemerinden ibaret köprünün taşıdığı kitabe sayesinde Anadolu Selçuklularına ait olduğu öğrenilmektedir. Köprünün mimari kurgusu Anadolu Selçuklu köprülerinin tipik bir örneğidir.
Seçme Kaynakça
ÇULPAN, Cevdet; TÜRK TAŞ KÖPRÜLERİ Ortaçağdan Osmanlı Devri Sonuna Kadar, TTK, Ankara, 2002. İŞMEN, İsmail; İnsanlar ve Köprüler, Türkiye İş Bankası, İstanbul, 1972.
Ekler (Kitabeler)
“Kahredici suştan, İslamlığın ve Müslamanların haşmeti, fetih babası, inananların emirinin yardımcısı, Kılıç Arslan oğlu Rüknü’d-Dünya ve’d-Din Süleyman’ın günlerinde, Tanrı’nın merhametine muhtaç olan, Kayserili Hüseyin oğlu Zeynü’d-Dîn Hacı Alişîr yaptırdı sene 599 (1203).”
Ekler (Vakfiyeler)

Ekler (Planlar, kesit, röleveler)

Ekler (Fotoğraflar)

Hazırlayan

Tarih

Haberler

Selçuklular Sergisi açıldı...

İHTİŞAMLI BİR İMPARATORLUK, GÖRKEMLİ BİR MİRAS

ASYEP 360 çekimleri Konya'da devam ediyor...

Beş Anadolu Selçuklu yapısının daha 360 derecelik iç ve dış mekan görüntüleri yakında ASYEP sayfasında erişime açılacak

Anadolu Selçuklu Uygarlığı ve ASYEP Çalışmaları Ko...

Anadolu Selçuklu Uygarlığı, eserleri ve ASYEP çalışmalarına ait bilgiler aktarıldı.

Osmanlı Beyliği Mimarisinde Anadolu Selçuklu Gelen...

Hacettepe Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümünü 1996 yılında tamamlayan Doç. Dr Sema GÜNDÜZ KÜSKÜ’nün yazığı eser Osmanlı mimarisinde..

XVIII. Ortaçağ ve Türk Dönemi Kazıları ve Sanat Ta...

22-25 Ekim 2014 tarihleri arasında Aydın’da, Adnan Menderes Üniversitesi Merkez Kampüsü’ndeki Atatürk Kongre Merkezi’nde, Sanat Tarihi Bölümü tarafından düzenlenecektir.

Cerrâh-Nâme...

15. yüzyılın başında yazılan/resmedilen minyatürlü bir eser olan Cerrah-name cerrahi yöntemlerden ve ağırlıklı olarak ilaç yapımı..


Tüm Haberler


Bizden Haberdar Olun!